Cà chua bi

Cà chua bi là nhóm giống cà chua quả nhỏ thuộc loài Solanum lycopersicum, họ Cà (Solanaceae): cây thân thảo phủ lông, lá kép xẻ nhiều lá chét có răng cưa, hoa vàng nhỏ và quả nhỏ tròn hoặc hơi thuôn kết thành từng chùm, chín đỏ, vàng hoặc cam tùy giống. Cây cà chua bi trồng chậu hợp ban công, sân thượng có từ 6 giờ nắng trực tiếp mỗi ngày ở TP.HCM, hợp gia đình muốn tự trồng rau quả sạch và muốn trẻ nhỏ được tận mắt thấy một bông hoa thành quả.

Điều ít người biết: trong cái nóng của TP.HCM, cà chua bi thường đậu quả dễ hơn cà chua quả to. Tài liệu làm vườn của UF/IFAS (Đại học Florida) ghi nhận khi nhiệt độ ban đêm trung bình lên quá khoảng 27°C, các giống cà chua quả to vẫn ra hoa nhưng ngừng đậu quả, trong khi phần lớn giống cà chua bi vẫn cho quả suốt mùa hè Florida, ví dụ giống 'Sweet 100'. Vì vậy, người mới trồng rau quả trên ban công thành phố nên bắt đầu với cà chua bi.

Thông tin nhanh về cây cà chua bi

• Tên gọi khác: cà chua anh đào, cà chua cherry; dạng quả thuôn dài còn gọi là cà chua bi dáng thuôn (tiếng Anh: grape tomato).

• Tên khoa học: Solanum lycopersicum L., họ Cà (Solanaceae); nhiều tài liệu ghi riêng nhóm cà chua bi là Solanum lycopersicum var. cerasiforme; tên cũ của cà chua là Lycopersicon esculentum.

• Nguồn gốc: theo cơ sở dữ liệu POWO của Vườn Thực vật Hoàng gia Kew, cà chua là cây trồng có nguồn gốc từ Peru; Việt Nam nằm trong vùng cây được du nhập.

• Dạng cây: thân thảo mềm, thường trồng như cây hằng năm; giống leo vô hạn có thể vươn tới 3 m nếu có cọc, giống bụi hữu hạn thường không quá 1 m.

• Ánh sáng: từ 6 giờ nắng trực tiếp mỗi ngày.

• Nước: cần ẩm đều; chậu ngoài nắng mùa khô gần như phải tưới hằng ngày.

• Độ khó: cần chú ý, vì phải cắm cọc, tỉa chồi, giữ ẩm đều và theo dõi bọ phấn trắng.

• Thời gian cho quả: các giống cà chua bi trong bảng giống của Clemson HGIC (Mỹ) cần khoảng 57–70 ngày tới lứa thu đầu.

• Độc tính: ASPCA xếp cây cà chua vào nhóm độc với chó, mèo và ngựa; quả chín thì không độc.

• Giá: tùy cây con hay cây đang mang quả, giống và chậu; nhắn Zalo 0394 107 309 để hỏi giá theo giống và theo cây con hay cây đã có quả.

Cà chua bi là cây gì? Tên khoa học và nguồn gốc

Cà chua bi không phải một loài riêng mà là nhóm giống quả nhỏ của chính cây cà chua. Theo POWO, tên chuẩn của loài là Solanum lycopersicum L., được Linnaeus công bố năm 1753; còn tên Solanum lycopersicum var. cerasiforme mà cơ sở dữ liệu phân loại GRIN của Bộ Nông nghiệp Mỹ và nhiều tài liệu dùng cho cà chua bi thì được POWO xếp là tên đồng nghĩa. Nói gọn: về phân loại, cà chua bi và cà chua quả to là cùng một loài, chỉ khác giống.

Cà chua bi có vị trí đặc biệt trong lịch sử thuần hóa cây cà chua. Tổ tiên hoang dã nhiều khả năng của cây cà chua là loài Solanum pimpinellifolium quả đỏ ở miền tây Nam Mỹ, quả chỉ to cỡ quả việt quất. Nesbitt và Tanksley (2002, tạp chí Genetics) cho rằng nhóm cà chua bi là dạng trung gian về di truyền giữa cà chua dại và cà chua vườn; một nghiên cứu đăng trên tạp chí Molecular Biology and Evolution năm 2020 cho rằng nhóm này xuất hiện ở Ecuador, lan dần lên phía bắc tới Mexico, nơi các cà chua bi này có lẽ là tổ tiên của cà chua quả to ngày nay.

Nhận biết cây cà chua bi qua thân, lá, hoa và chùm quả

• Thân: mềm, phủ dày lông tuyến; vò nhẹ ngọn non thấy dính tay và có mùi hăng đặc trưng. Cây con mọc thẳng, lớn lên sẽ đổ ngả nếu không có cọc.

• Lá: lá kép lông chim lẻ dài 10–25 cm, gồm 5–9 lá chét chính dài tới 8 cm, mép có răng cưa; xen giữa các lá chét lớn thường có vài lá chét nhỏ.

• Hoa: màu vàng, đường kính 1–2 cm, tràng xẻ 5 thùy nhọn, mọc thành xim gồm 3–12 hoa. Các bao phấn dính lại thành một ống hình nón bao quanh vòi nhụy.

• Quả: quả mọng nhỏ, tròn hoặc hơi thuôn, kết thành chùm trên một cuống chung; quả gần thân thường chín trước, quả ở đầu chùm chín sau, nên một chùm hay có đủ màu xanh, cam, đỏ.

• Đài quả: đài xanh xẻ thành nhiều thùy nhọn, xòe như ngôi sao, vẫn bám trên đầu quả khi hái.

• Màu quả: đỏ phổ biến nhất; có giống quả vàng hoặc cam, như 'Sun Gold' quả màu cam.

Hình minh họa một chùm cà chua bi trên cây: quả gần thân đã chín đỏ, quả đầu chùm còn xanh, bên cạnh là hoa vàng năm cánh nhọn và lá chét mép răng cưa — ba đặc điểm dễ nhìn nhất của cây cà chua bi.

Giống vô hạn hay hữu hạn: cà chua bi nào hợp ban công?

Theo Đại học Minnesota Extension, cây cà chua có hai kiểu sinh trưởng:

• Giống bụi (hữu hạn): cao khoảng 60–75 cm, không cần tỉa hay cắm cọc, ngừng lớn sau khi ra một số chùm quả nhất định và quả chín dồn trong khoảng 4–6 tuần. Hợp chậu nhỏ, ban công hẹp, người muốn thu một đợt rồi trồng lứa mới.

• Giống leo (vô hạn): vươn 0,9–1,5 m hoặc hơn, cần cọc hoặc lồng, ra hoa và quả liên tục cho tới khi trời lạnh. TP.HCM không có mùa lạnh, nên cây vô hạn khỏe có thể cho quả kéo dài nhiều đợt.

Trong bảng giống của Clemson HGIC, cả năm giống cà chua bi và cà chua dáng thuôn được liệt kê ('Sun Gold', 'Matt's Wild Cherry', 'Black Cherry', 'Super Sweet 100', 'Smarty') đều thuộc dạng vô hạn. Vì vậy, khi mua cây cà chua bi, hãy hỏi rõ giống để chuẩn bị cọc cao hay không.

Trồng cà chua bi ở nhà được lợi gì?

• Hái đúng lúc quả ngon nhất: Clemson HGIC khuyên hái khi quả đã chín đủ màu trên cây nhưng còn chắc; quả chín để ở nhiệt độ phòng giữ được 4–7 ngày, cất tủ lạnh có thể làm giảm hương vị. Trồng cà chua bi ở nhà, bạn chọn được đúng thời điểm hái.

• Chủ động chuyện phun xịt: chậu cà chua ngay ban công cho phép ưu tiên biện pháp thủ công như ngắt lá bệnh, xịt nước, bẫy dính, và tự quyết định có dùng thuốc hay không.

• Một bài học sống cho trẻ nhỏ: từ bông hoa vàng tới chùm quả chín, trẻ thấy rõ cây cần nắng, nước và sự kiên nhẫn thế nào.

• Một mảng xanh có ích: vài chậu cà chua bi có cọc tạo thành bức rèm xanh cho lan can, vừa nhìn vừa hái được.

Đặt chậu cà chua bi ở đâu trên ban công, sân thượng TP.HCM?

UF/IFAS khuyên đặt chậu cà chua ở nơi có ít nhất 6 giờ nắng; Clemson HGIC cũng ghi cây nhận dưới 6 giờ nắng mỗi ngày thì ra ít hoa và khó đậu quả. Với nhà phố, chung cư ở TP.HCM, cây cà chua bi hợp nhất ở:

• Ban công, lan can hướng Đông hoặc Đông Nam: nắng sáng dịu mà đủ giờ, buổi chiều đỡ nóng — điều kiện đẹp cho hoa đậu quả.

• Ban công hướng Tây: đủ nắng, nhưng nắng chiều cộng hơi nóng hắt từ tường làm chậu khô rất nhanh và hoa dễ rụng trong tháng 3–5. Dùng chậu lớn, phủ gốc, tưới đều và có thể căng lưới mỏng che giờ gắt nhất. Bài ban công hướng Tây ở Sài Gòn trồng cây gì có thêm gợi ý cho kiểu ban công này.

• Sân thượng: nhiều nắng nhất, hợp làm cả một hàng chậu rau quả; nên kê chậu cao khỏi sàn bê tông nóng và cắm cọc chắc vì gió mạnh.

• Không hợp: ban công có mái che sâu, cửa sổ ít nắng, phòng máy lạnh. Thiếu nắng, cây cà chua bi vươn dài, thân mảnh, ra rất ít hoa.

Nhiều gia đình ghép cà chua bi với cây ăn quả chậu và cây gia vị như chanh tứ quý trồng chậu hay cây nha đam thành góc "bếp xanh"; nhớ tách chậu vì nhu cầu nước rất khác nhau, cà chua cần ẩm đều mỗi ngày còn nha đam chỉ tưới khi đất khô hẳn. Muốn thêm cây cho quả trồng chậu thì mở danh mục cây ăn quả; còn cây chịu nắng cho lan can nằm trong danh mục cây ban công. Chưa chắc ban công nhà mình đủ nắng cho cà chua, bạn chụp góc định đặt chậu vào buổi sáng và buổi chiều rồi gửi qua Zalo 0394 107 309, vườn sẽ góp ý chỗ đặt và giống hợp.

Cà chua bi mang ý nghĩa gì? Quan niệm phong thủy

Cà chua bi không phải cây phong thủy truyền thống của người Việt. Ý nghĩa dễ thấy nhất của nó là niềm vui tự tay làm ra thực phẩm: chùm quả chín đỏ trên ban công gợi cảm giác đủ đầy, và một chậu cà chua bi đang ra quả là món quà nhỏ dễ thương cho ông bà, cha mẹ thích làm vườn.

Cà chua bi hợp mệnh gì, tuổi gì?

Theo cách phối màu ngũ hành dân gian, quả chín đỏ của cà chua bi mang sắc Hỏa; vì Hỏa sinh Thổ nên cây thường được xem là hợp người mệnh Hỏa (ví dụ sinh năm âm lịch 1956, 1957, 1964, 1965) và mệnh Thổ (ví dụ 1960, 1961, 1976, 1977); các giống quả vàng, cam thì mang sắc Thổ. Xin coi đó là chuyện tham khảo, vì với cà chua bi, chỗ đặt có đủ 6 giờ nắng và việc bạn có thể tưới đều mỗi ngày mới quyết định cây có sai quả hay không.

Cách trồng cà chua bi trong chậu

Chọn thời điểm trồng theo nhiệt độ. Clemson HGIC cho biết hoa cà chua rụng không đậu quả khi nhiệt độ kéo dài trên khoảng 32°C hoặc dưới khoảng 13°C. Theo số liệu trạm Tân Sơn Nhất, nhiệt độ cao nhất trung bình ở TP.HCM là 31,6–32,7°C trong tháng 12–2 nhưng lên 33,6–34,9°C trong tháng 3–5. Vì vậy, xuống cây con vào khoảng tháng 10–11 để cây ra hoa, đậu quả trong những tháng mát nhất là hướng hợp lý theo số liệu nhiệt độ (đây là suy luận từ khí hậu, không phải lịch của cơ quan khuyến nông); trồng vào mùa nóng vẫn được nhưng nên chọn giống chịu nhiệt và chấp nhận tỷ lệ đậu quả thấp hơn.

1. Chọn cây con khỏe: thân mập, lá xanh đều, không xoăn mép, mặt dưới lá không có bọ phấn trắng hay trứng li ti. Nếu có lựa chọn, ưu tiên giống ghi kháng bệnh xoăn vàng lá hoặc héo xanh.

1. Mỗi chậu một cây, chậu đủ lớn: RHS (Hội Làm vườn Hoàng gia Anh) khuyên trồng một cây trong chậu 30–45 cm; UF/IFAS gợi ý xô 5 gallon (khoảng 19 lít) khoan lỗ đáy; The Old Farmer's Almanac khuyên chậu đường kính ít nhất khoảng 50 cm. Giống vô hạn trồng lâu trên ban công nắng nóng nên dùng mức lớn để đất không khô quá nhanh.

1. Trộn giá thể tơi, hơi chua: Clemson HGIC khuyên đất có pH 6,0–6,5. Gợi ý: 4 phần đất sạch, 3 phần xơ dừa đã xả chát, 2 phần phân trùn quế hoặc phân bò hoai, 1 phần perlite. Hạn chế trấu hun vì có tính kiềm mạnh, và không dùng lại đất từng trồng cà chua, cà tím, ớt bị héo.

1. Cắm cọc ngay lúc trồng: Đại học Minnesota Extension khuyên dựng cọc, lồng hoặc giàn ngay khi trồng; cắm cọc muộn dễ đâm trúng rễ.

1. Trồng và cho cây hồi sức: đặt bầu ngang mặt đất, nén nhẹ, tưới đẫm tới khi nước chảy qua lỗ đáy, che bớt nắng gắt 2–3 ngày đầu.

1. Phủ gốc: một lớp rơm hoặc xơ dừa trên mặt chậu; Clemson HGIC nhấn mạnh lớp phủ giúp độ ẩm đất ổn định và hạn chế đất bắn lên lá khi tưới, mưa.

Cắm cọc, làm lồng và tỉa chồi nách cà chua bi

• Cọc: Clemson HGIC dùng cọc cao khoảng 1,8 m, cắm cách gốc 10–15 cm và buộc thân mỗi khi cây cao thêm khoảng 25 cm. Trồng chậu thì cắm cọc chạm đáy chậu, nếu được thì neo đầu cọc vào lan can; buộc bằng dây mềm vòng số 8 để không cứa thân.

• Lồng: lồng thép cần ô lưới rộng ít nhất 15 cm để thò tay vào hái (Clemson HGIC).

• Tỉa chồi nách: chồi nách là nhánh non mọc ở góc giữa cuống lá và thân chính. Với giống vô hạn, Clemson HGIC tỉa chồi nách hằng tuần để giữ 2 thân chính, còn cây trồng lồng thì tỉa một lần để giữ 3–4 thân; UF/IFAS gợi ý bỏ vài chồi bên đầu tiên và giữ 2–3 thân chính. Ngắt chồi bằng tay khi còn nhỏ. Giống bụi hữu hạn thì không cần tỉa.

• Đừng tỉa trụi lá: lá che cho quả khỏi cháy nắng. Clemson HGIC mô tả quả phơi thẳng dưới nắng nóng sẽ bị cháy, Đại học Minnesota Extension tả vết cháy là những đốm trắng về sau dễ mốc. Chỉ bỏ lá già vàng ở gốc và lá chạm đất.

• Bấm ngọn: khi ngọn vượt đỉnh cọc, bấm ngọn để cây dồn sức nuôi các chùm đang có.

Hình minh họa một chậu cà chua bi trên ban công: thân chính được buộc lỏng vào cọc cao, chồi nách đã tỉa để cây thoáng, gốc phủ rơm giữ ẩm và chùm quả treo ngay tầm tay hái.

Rung hoa giúp cà chua bi đậu quả

Hoa cà chua lưỡng tính và tự thụ được, nhưng phấn cần có rung động mới rơi xuống nhụy: theo các tổng hợp về cây cà chua, trồng trong nhà kính người ta phải hỗ trợ bằng gió quạt, rung cây hoặc thả ong nghệ. Ban công bao kín bằng lưới hoặc kính, ít gió và ít côn trùng bay vào thì giống một nhà kính thu nhỏ. RHS khuyên gõ hoặc lắc nhẹ chùm hoa khi hoa đã nở hẳn để phấn rơi ra; với cà chua bi trên ban công, mỗi ngày búng nhẹ vào cuống chùm hoa hoặc lay nhẹ cọc trong mùa hoa là đủ.

Chăm sóc cà chua bi theo mùa ở TP.HCM

Mùa khô (tháng 12–4): mùa đậu quả đẹp nhất, coi chừng nóng cuối mùa

• Tháng 12–2 là cửa sổ vàng: theo trạm Tân Sơn Nhất, nhiệt độ thấp nhất trung bình khoảng 23–24°C, cao nhất 31,6–32,7°C. The Old Farmer's Almanac ghi quả có thể không đậu khi đêm trên khoảng 24°C và ngày trên khoảng 32°C, nên đây là quãng cà chua bi đậu quả tốt nhất trong năm.

• Tưới: RHS lưu ý cây trồng chậu có thể phải tưới hằng ngày khi trời nóng. Ấn ngón tay xuống đất 2–3 cm, thấy khô là tưới đẫm tới khi nước chảy qua lỗ đáy, tốt nhất vào sáng sớm; tránh kiểu bỏ chậu khô ran cả ngày rồi tưới một lần thật nhiều.

• Bón phân: RHS khuyên khi quả đầu tiên bắt đầu lớn thì bón phân lỏng giàu kali 10–14 ngày một lần; Đại học Minnesota Extension cảnh báo bón dư đạm làm cây rậm lá mà chậm ra quả.

• Tháng 3–5 nóng nhất: nhiệt độ cao nhất trung bình 33,6–34,9°C, đêm 24,9–26,4°C, vượt các ngưỡng trên nên hoa rụng nhiều. Căng lưới mỏng che giờ trưa, tưới thêm lúc chiều mát nếu đất đã khô, phủ gốc dày hơn và chọn giống chịu nhiệt khi trồng lứa mới.

Mùa mưa (tháng 5–11): giữ ẩm ổn định và giữ cho lá khô

• Nứt quả sau mưa: Clemson HGIC giải thích quả nứt khi khô hạn rồi gặp mưa to hoặc tưới nhiều, làm quả lớn quá nhanh lúc đang chín. Hái những quả vừa chuyển màu trước cơn mưa lớn và giữ lớp phủ gốc để độ ẩm không dao động mạnh.

• Bệnh trên lá: Clemson HGIC khuyên chừa khoảng cách giữa các cây, tránh tưới phun lên lá nhất là cuối ngày, và cắt bỏ lá gốc đã nhiễm bệnh; nên tưới vào gốc buổi sáng.

• Úng và héo xanh: lượng mưa trung bình tháng 9 ở TP.HCM khoảng 490 mm. Chậu phải thoát nước tốt, không để đĩa lót đọng nước; vi khuẩn gây héo xanh lây qua nước, đất và dụng cụ.

• Mưa tạt: nếu ban công có mái hiên, kê chậu sát mép ngoài để vẫn đủ nắng mà bớt bị mưa đập trực tiếp vào hoa.

• Tháng 10–11: dọn cây già, thay giá thể mới và xuống giống cho mùa mát kế tiếp.

Vì sao cà chua bi rụng hoa, thối đít quả, nứt quả? Những lỗi hay gặp

• Hoa nở rồi rụng, không đậu quả: Clemson HGIC nêu bốn nguyên nhân: nóng trên khoảng 32°C hoặc lạnh dưới khoảng 13°C kéo dài, đất khô, thiếu nắng (dưới 6 giờ mỗi ngày) và thừa đạm. Cách sửa: rung hoa mỗi ngày, chuyển chậu ra chỗ nắng hơn, tưới đều, giảm đạm.

• Cây xanh tốt mà ít hoa: thường do bón nhiều đạm hoặc thiếu nắng; chuyển sang phân giàu kali và đổi chỗ đặt chậu.

• Đít quả thâm đen, lõm xuống: đây là bệnh sinh lý thối đít quả. Clemson HGIC xác định nguyên nhân là thiếu canxi trong quả đang lớn, Đại học Minnesota Extension nhấn mạnh vai trò của độ ẩm đất lên xuống thất thường. Tưới đều, phủ gốc, bổ sung canxi (Clemson HGIC dùng canxi nitrat bón thúc) và ngắt bỏ quả hỏng.

• Quả nứt vỏ: khô rồi ướt đột ngột; giữ ẩm đều và hái sớm trước mưa lớn.

• Quả có mảng trắng bạc, khô: cháy nắng, thường sau khi tỉa quá nhiều lá; để lại lá che quả.

• Cây vươn dài, thân mảnh, lá nhạt màu: thiếu nắng; chuyển chậu ra vị trí có từ 6 giờ nắng.

• Héo rũ giữa trưa dù đất còn ẩm: nghi héo xanh vi khuẩn hoặc rễ hỏng do úng; xem mục sâu bệnh bên dưới, và bài cây bị úng rễ, thối rễ cho trường hợp úng.

Sâu bệnh hại cà chua bi và cách xử lý an toàn cho rau ăn tại nhà

Bệnh xoăn vàng lá do virus, lây qua bọ phấn trắng

Bệnh xoăn vàng lá cà chua do virus TYLCV (chi Begomovirus) gây ra và lây qua bọ phấn trắng Bemisia tabaci. Clemson HGIC mô tả lá cong lên, mép lá vàng, lá nhỏ lại, cây còi và rụng hoa; cây có thể mang virus 2–3 tuần trước khi lộ triệu chứng. Virus không có thuốc chữa: nhổ cây bệnh, cho vào túi kín rồi bỏ đi để bọ phấn không mang virus sang cây khác.

Phòng bọ phấn trắng theo hướng dẫn của UC IPM (Đại học California):

• Treo bẫy dính vàng để phát hiện sớm; bẫy dùng để theo dõi chứ không đủ để diệt, khoảng một bẫy cho mỗi hai cây lớn.

• Lật mặt dưới lá kiểm tra hằng tuần, ngắt lá nhiều trứng và xịt nước mạnh cho bọ trưởng thành rơi ra.

• Phun xà phòng diệt côn trùng, dầu khoáng hoặc dầu neem, phủ kỹ mặt dưới lá và lặp lại; Clemson HGIC dùng dầu khoáng hoặc dầu canola nồng độ 0,25–0,5% phun hằng tuần để xua bọ phấn.

• UF/IFAS lưu ý xà phòng và dầu có thể làm hại cây cà chua khi nắng nóng gắt, nên phun lúc chiều mát.

• Tránh thuốc phổ rộng nhóm cúc tổng hợp (pyrethroid), lân hữu cơ và neonicotinoid vì chúng diệt luôn thiên địch của bọ phấn (UC IPM).

Héo xanh vi khuẩn

Héo xanh do vi khuẩn Ralstonia solanacearum. Theo Clemson HGIC, cây héo rũ rất nhanh trong khi lá vẫn còn xanh; cắt ngang thân thấy ruột thâm nâu, đôi khi rỉ những giọt dịch vàng nhạt; bệnh không có thuốc hóa học trị được. Vi khuẩn sống trong đất và lây theo nước, đất, dụng cụ. Gặp cây héo xanh, hãy nhổ bỏ cả bầu đất, không dùng lại đất đó cho cà chua, cà tím, ớt, khoai tây, rửa sạch kéo và chậu. Phòng bệnh bằng cây giống sạch bệnh và giá thể mới; Clemson HGIC cũng nêu cây ghép trên gốc kháng bệnh là một lựa chọn.

Sương mai và đốm vòng trên lá

• Sương mai: do Phytophthora infestans, một vi sinh vật dạng nấm (nấm noãn). Clemson HGIC ghi điều kiện lý tưởng cho bệnh là ngày khoảng 25–26°C kèm độ ẩm cao; ở TP.HCM, hãy để ý sau những đợt mưa dầm âm u. Vết bệnh nâu đen loang nhanh trên lá, thân và quả. Giữ lá khô, trồng thưa, nhổ bỏ cây bệnh nặng.

• Đốm vòng (bệnh úa sớm): do nấm Alternaria linariae, trước đây gọi là A. solani; bệnh gây đốm trên lá, đôi khi thối quả. Phủ gốc để đất không bắn lên lá, không tưới phun, ngắt sớm lá gốc bị bệnh.

• Nếu buộc phải dùng thuốc: Clemson HGIC liệt kê thuốc gốc đồng trong nhóm phòng các bệnh lá cà chua. Với rau quả ăn tại nhà, chỉ dùng sản phẩm có đăng ký cho cà chua, đúng liều trên nhãn và chờ đủ thời gian cách ly ghi trên bao bì rồi mới hái.

Lá cà chua bi có vết lạ mà chưa chắc là bệnh gì, bạn chụp cả mặt trên và mặt dưới lá gửi Zalo 0394 107 309 để vườn xem giúp trước khi phun bất cứ thứ gì.

Cây cà chua có độc với chó mèo không?

Có, với phần thân lá. Cơ sở dữ liệu cây độc của ASPCA (ghi cây cà chua theo tên chi cũ Lycopersicon) xếp cây cà chua vào nhóm độc với chó, mèo và ngựa, chất gây độc là solanine; biểu hiện gồm chảy nhiều nước dãi, bỏ ăn, rối loạn tiêu hóa nặng, lừ đừ, yếu, giãn đồng tử và nhịp tim chậm; ASPCA ghi rõ quả chín thì không độc. Pet Poison Helpline cũng lưu ý quả xanh, lá và thân là phần đáng lo nhất. Với người, lá, thân và quả còn xanh của cây cà chua chứa một lượng nhỏ alkaloid tomatine, nên đừng dùng lá cà chua làm rau. Nhà có chó mèo hay gặm cây thì để chậu cà chua bi ở chỗ chúng không với tới, và gom luôn lá, chồi vừa tỉa đi.

Mua cây cà chua bi ở đâu tại TP.HCM, giá phụ thuộc gì?

Giá cây cà chua bi phụ thuộc vào việc bạn mua cây con trong bầu hay cây đã ra hoa, đang mang quả trong chậu; giống cây (màu quả, dạng leo vô hạn hay bụi, có kháng bệnh hay không); cỡ chậu; và có kèm cọc, lồng đỡ hay không.

Tại Sắc Xanh Garden, bạn nhắn Zalo 0394 107 309 để nhận ảnh những chậu cà chua bi đang có ở vườn ươm tại Trại thực nghiệm Nông Lâm, kèm báo giá theo từng cây. Chậu cà chua ở nội thành TP.HCM được giao đến tận nơi ngay trong ngày; nếu bạn ở tỉnh lân cận, cứ hỏi trước, vườn sẽ gói chậu chống sốc để cây không dập chùm quả khi đi đường. Cây được bảo hành, và vườn theo cây cho tới lúc rễ cà chua bám chắc trong chậu mới. Muốn làm cả một máng rau quả có hệ tưới cho ban công, bạn xem dịch vụ thi công ban công xanh; không có thời gian tỉa chồi, theo dõi sâu bệnh cho vườn rau sân thượng thì có dịch vụ chăm sóc cây định kỳ, khảo sát và báo giá miễn phí.